„Cierpimy, otoczeni obfitością”. Ladislau Dowbor i walka o społeczną funkcję ekonomii

Dowbor pisze w sposób żywiołowy, nie popada w fatalistyczny pesymizm kojarzony często z niektórymi wpływowymi myślicielami lewicy drugiej połowy XX wieku (Louis Althusser, Michel Foucault, Theodor Adorno). Analizuje, w jaki sposób działają współczesne formy wyzysku, kreśląc jednak odważnie wizje wykroczenia poza zastany porządek.

Kobiety i praca (fragment)

Sednem sprawy jest, że wszystkie procesy reprodukcji społecznej […] spotykają się z wrogością kapitału wobec życia, choćby z tego powodu, że ogromna większość środków i zasobów niezbędnych do zreprodukowania życia (środków utrzymania) pozostaje w posiadaniu i pod kontrolą kapitału oraz kapitalistycznego państwa. A cała praca wkładana w produkowanie obecnego i kolejnego pokolenia robotników i robotnic (wewnątrz i na zewnątrz zorganizowanych zgodnie z patriarchalnymi zasadami gospodarstw domowych) uwikłana jest w swoiste społeczne relacje ucisku, które choć nie podlegają bezpośredniej kontroli ze strony kapitalizmu, schwytane zostają w sieć tej pełnej sprzeczności dynamiki.

Kobieta staje się drzewem. Odmowa przemocy, zbiegostwo i roślinne formy życia w powieściach „Wegetarianka” i „Kobiety bez mężczyzn”

Yeong-hye, świadoma tego, że w dotychczasowym systemie społecznym nie sposób uniknąć uczestnictwa w przemocy, podejmuje radykalny akt sprzeciwu. Przekracza patriarchalny podział ról – nie chce być ani ofiarą, ani sprawczynią. W jej decyzji o przejściu w stan roślinny można widzieć próbę zerwania z przemocą jako warunkiem istnienia. W tym kontekście jej głodówka nie jest biernym poddaniem się śmierci, lecz symbolicznym gestem. Odrzucenie jedzenia oznacza zerwanie z logiką konsumpcji, podporządkowania i eksploatacji – tej samej, która rządzi zarówno patriarchatem, jak i kolonializmem. Jej ciało nie będzie już narzędziem władzy, nie będzie ani konsumowane, ani konsumpcyjne. Wybiera roślinność – życie poza przemocą, choćby miało to oznaczać śmierć.

Kaliban i czarownica (fragment)

Okres przejścia w Europie jawi się jako czas głębokiego konfliktu społecznego, ustanawiającego przestrzeń dla inicjatyw państwa, które, jeśli wnosić po ich skutkach, miały trzy główne cele: (a) stworzenie bardziej zdyscyplinowanej siły roboczej, (b) rozproszenie protestu społecznego, (c) przywiązanie robotników do narzuconych im prac.

Teoria korporalnej podmiotowości w „Volatile Bodies” Elizabeth Grosz. O nadmiernej metaforyzacji fenomenu ciała

Nie da się ukryć, że pisanie o ciele powoli wyczerpuje swoje możliwości. W trybie (jak na razie) roboczej i całkowicie niezobowiązującej hipotezy powiedziałabym, że być może zbyt często ponad próbę wypracowania narzędzi, które wyrastałyby z tekstualno-materialnej ontologii ciała, przekładamy wygodę zamieszkiwania w językach już doskonale oswojonych. Na złożoną i ulegającą nieustannym zmianom kategorię, jaką jest ciało, nakładamy tym samym mniej lub bardziej statyczną siatkę pojęć, jakby zmianom nie musiały podlegać słowniki, którymi się posługujemy. W efekcie tracimy zdolność orientowania się w materialnych warunkach naszej cielesności i podmiotowości.